چگونه مهریه خود را بگیریم؟

0

مطالبه مهریه

مهریه به مالی گفته می‌شود که با توافق زوجین بر میزان آن با جاری شدن خطبه عقد، توسط زوج در حین عقد نکاح به زوجه پرداخت میشود و یا مکلف به پرداخت آن میشود. مهریه حق زن و تکلیفی بر عهده مرد میباشد که هر زمان زن بخواهد میتواند آنرا مطالبه کند. در انتخاب نوع و مقدار آن هیچ محدودیت خاصی وجود ندارد و هر چیزی ارزش مالی داشته باشد میتواند به عنوان مهر‌یه مقرر گردد. مهریه یکی از مهمترین حقوق مالی زوجه است و در واقع پشتوانه مالی زن در زندگی مشترک محسوب می شود و مطابق م ۱۰۸۲ قانون مدنی، به محض وقوع عقد نکاح، زن مالک آن میشود و این اختیار را دارد که هر نوع تصرفی که بخواهد در آن بنماید و هرزمان اراده نماید میتواند مهریه را مطالبه کند و زوج باید آن را بپردازد. مطابق ماده ۱۰۷۸ ق.م، هر چیزی که و ارزش مادی داشته باشد و اشخاص بتوانند مالک آن بشوند و بتوان برای آن قیمت تعیین نمود را میتوان بعنوان مهریه تعیین نمود.

 

مطالبه مهریه عندالمطالبه:

 

عندالمطالبه بودن مهریه یعنی اینکه هر لحظه زن اقدام به درخواست مهریه کند، مرد موظف و مکلف است تمام مهریه او را پرداخت کند. به استثنای مواردی که مرد توان مالی برای پرداخت مهریه نداشته باشد و البته از آنجا که در مهریه عندالمطالبه اصل بر توانایی مالی مرد است، مرد باید عدم استطاعت خود را در دادگاه ثابت نماید، در این صورت مهریه باتوجه به توان مالی مرد توسط دادگاه تقسیط خواهد شد. اما در غیر اینصورت، اگر برای دادگاه محرز شود که مرد استطاعت مالی پرداخت مهریه را دارد، دادگاه حکم به پرداخت تمام مهریه خواهد داد. در این نوع از مهریه امکان جلب (با توجه به قانون جدید مهریه تا ۱۱۰ سکه) و ممنوع الخروج کردن (بدون در نظر گرفتن محدودیت در میزان مهریه) مرد وجود دارد.

 

مهریه عندالاستطاعه:

 

مهریه عندالاستطاعه یعنی، پرداخت مهریه از جانب مرد مشروط به استطاعت مالی مرد میباشد و در صورت مطالبه مهریه، مرد به میزان توان مالی خود مهریه را پرداخت میکند و اگر مهریه بیشتر از توان مرد باشد، در مورد باقی مهریه با ادعای مرد مبنی براینکه توانایی مالی لازم جهت پرداخت مهریه را ندارد میتوان از پرداخت باقی مهریه صرف نظر کرد. در اینجا مرد برای اثبات ادعایش نیازی به آوردن دلیل ندارد، چراکه در مهریه عندالاستطاعه اصل بر این است، مرد استطاعت پرداخت مهریه به صورت یکجا را ندارد، اگر ادعای مرد خلاف واقع باشد و زن بتواند با داشتن اسناد و مدارک قانع کننده در دادگاه ثابت نماید، مرد دارای شریط مالی خوبی میباشد و ادعایش صحت ندارد، با معرفی اموال مرد به دادگاه، این اموال جهت پرداخت مهریه توقیف میشود و زن مهریه را به طور کامل دریافت مینماید. مساله مهم اینکه اطلاع زن از عدم استطاعت مالی مرد دلیلی بر عدم اقدام زن به مطالبه مهریه نمیباشد و هر زمان که اراده کند میتواند مهریه خود را مطالبه کند.

 

مهریه مال غیر منقول

 

در صورتیکه مهریه یک مال غیر منقول مثل ملک تعیین شود باید دقت داشت از آنجا که انتقال سند رسمی دارای مقدماتی برای ثبت و دفاتر اسناد رسمی است و از طرفی دفتر رسمی ازدواج محل انتقال رسمی سند ملک نیست، معمولا تعهد به انتقال به صورت شرط ضمن عقد در سند ازدواج آورده میشود یعنی انتقال سند رسمی به آینده موکول خواهد شد. لذا در صورتی که بعدا زوج نسبت به انتقال سند استنکاف کند زوجه میتواند از طریق مراجع قضایی احقاق حق کند و دادگاه محل وقوع ملک غیر منقول، صالح به رسیدگی در این دعوا میباشد.

 

مطالبه مهریه وجه نقد

 

چنانچه مهریه وجه نقد تعیین شود و زوجه پس از گذشت سالها آن را مطالبه کند، بنابر ماده ۱۰۸۲ میزان مهریه مطابق با تغییر شاخص قیمت سالانه و تورم محاسبه میشود و به زوجه پرداخت خواهد شد مگر با توافق زوجین بر امری دیگر. مهریه وجه نقد، هم از دادگاه و هم از اداره اجرای ثبت قابل مطالبه میباشد. مطابق قانون مهریه وجه نقد به نرخ روز محاسبه میگردد و زوج مکلف به پرداخت میباشد.

 

مهریه سکه

 

مهریه سکه بهار آزادی یا سکه در انواع مختلف آن مثل امامی، ربع یا نیم از مهریه های مرسوم و رایج میباشد. طلا هم میتواند مهریه باشد. در واقع هرچیزی که از نظر عرف مالیت داشته باشد یعنی عقلا وجهی بابت آن می پردازند، میتواند به عنوان مهریه قرار گیرد. مهریه سکه از دو طریق یعنی از طریق دادگاه یا اداره ثبت، قابل مطالبه میباشد. زوجه برای به اجرا گذاشتن مهریه میتواند از طریق وکیل و یا شخصا اقدام کند.

 

روند گرفتن مهریه

 

مطالبه مهریه حق قانونی و شرعی هر زنی است، زوجه میتواند هر زمان که بخواهد از طریق دادگاه یا اداره اجرای ثبت اسناد، یا هردو، مهریه مندرج در عقدنامه را مطالبه کند و این مطالبه مشروط به طلاق نیست.

زوجه در منزل شوهر باشد و یا نباشد امکان مطالبه مهریه را دارد. در عقد دائم یا موقت، حتی اگر زنی باکره باشد و یا تمکین نکند یا مرتکب جرمی شود ولو خیانت، حق مطالبه مهریه قانونا و شرعا برایش محفوظ است.

در صورت فوت شوهر، زوجه میتواند مهریه خود را از وراث مطالبه نماید و حتی طلب زن بابت مهریه بر سایر دیون و بر ارث ورثه نیز اولویت دارد مگر اینکه قبل از دادخواست یا توقیف مهریه از سوی زوجه، ماترک متوفی بابت بدهی دیگری توسط دیگر طلبکاران توقیف شده باشد.

مدارک لازم برای مطالبه مهریه و اقدام به وصول آن شامل اصل شناسنامه، کپی کارت ملی، اصل سند ازدواج که در صورت نبود اصل سند باید رونوشت آن از دفترخانه محل انعقاد عقد نکاح دریافت شود. در صورت هرگونه عدم دسترسی به دفتر ازدواج مربوطه، زوجه باید به کانون سردفتران ازدواج و طلاق یا اداره ثبت شهر مورد نظر برای پیدا کردن نشانی و یا کفیل دفترخانه مراجعه نماید.

سپس با درخواست مکتوبی از سردفتر تقاضای صدور اجرائیه میکند. پس از درخواست کتبی زوجه یا وکیل او، اجرائیه به میزان مهریه درخواست شده صادر و به نشانی زوج که در عقدنامه آمده است، از طریق پست ارسال میشود و صرف ارسال اجرائیه به آدرس مندرج در عقدنامه کفایت میکند حتی اگر زوج نقل مکان کرده و یا نشانی اشتباه باشد.

زوجه میتواند برای هر مال منقول و غیر منقول زوج جهت ادای مهریه تقاضای توقیف کند ولی باید توجه کند که مال نباید جزء مستثنیات دین باشد در غیر اینصورت با اعتراض زوج یا وکیل او مال از توقیف آزاد میشود.

قانون جدید مهریه ۱۱۰ سکه

 

در قانون جدید مهریه با اجرایی شدن قانون حمایت خانواده جدید، صرفا تا میزان ۱۱۰ سکه یا معادل ریالی آن به نرخ روز، امکان جلب شوهر به سبب نپرداختن مهریه وجود دارد. یعنی در صورتی که مهر زن بیشتر از ۱۱۰ سکه باشد و مرد تا ۱۱۰ سکه را پرداخت کند، در صورت عدم توانایی مالی با نپرداختن باقیمانده و افزون بر ۱۱۰ سکه دیگر جلب نخواهد شد و برای دریافت باقی مهریه زوجه بایستی اموالی از شوهر به دادگاه معرفی کند و اگر نتواند و یا شوهر مالی نباشد، نه میتوان شوهر را جلب کرد و نه ممنوع الخروج.

لذا اگر مهریه عندالمطالبه باشد و زوج مالی برای توقیف نداشته باشد بهتر است از طریق دادگاه دادخواست مطالبه مهریه تا ۱۱۰ سکه داده شود. چراکه در اینجا مطالبه مهریه از طریق اداره اجرای ثبت کاری بی فایده است و تنها زنانی میتوانند از طریق اداره اجرای ثبت اقدام نمایند که دارای سند رسمی ازدواج باشند و در آن به میزان و نوع مهریه اشاره شده باشد. علاوه بر این همسرشان دارای مال باشد تا بتوانند با معرفی آن به دایره اجرا، نسبت به وصول مهریه اقدام نمایند؛ در غیر این صورت نه تنها موفق به دریافت مهریه میشوند؛ بلکه حتی هزینه دادرسی را نیز باید پرداخت نمایند در این صورت فقط میتوان زوج را ممنوع الخروج کرد.

در صورتی که مهریه سقف ۱۱۰ سکه را رد کند، دادگاه تمکن مالی مرد را برای پرداخت بررسی میکند و متناسب با آن تصمیم خواهد گرفت. ولی در مورد ممنوع الخروجی سقفی ندارد و حتی اگر ۱۱۰ سکه از مهریه دریافت شده باشد، برای مازاد آن زوجه میتواند تقاضای ممنوع الخروج کردن شوهر را داشته باشد.

در مهریه با ارزش مالی کمتر از یک میلیون تومان، شورای حل اختلاف صالح به رسیدگی میباشد و مهریه با ارزش مالی بالای یک میلیون تومان، در صلاحیت دادگاه خانواده است. به این صورت که ثبت دادخواست از طریق دفاتر خدمات الکترونیک قضایی انجام میشود و سپس پرونده به دادگاه خانواده ارسال خواهد بود. مطابق قانون همزمان با دادخواست مطالبه مهریه و یا حتی قبل از آن میتوان با دادن داخواست از دادگاه قرار تامین خواسته را تقاضا کرد.

زوجه یا وکیل او به جهت جلوگیری از نقل و انتقال اموال با هدف فرار از ادای مهریه میتواند از دادگاه تقاضای توقیف اموال (اجرا) زوج قبل از ابلاغ را داشته باشند بدین صورت که اول اموال توقیف شود و سپس زوج مطلع شود و در ادامه دادگاه وقت رسیدگی برای دادخواست مهریه تعیین کند و اگر ظرف مدت ۱۰ روز از زمان صدور قرار تامین خواسته توسط دادگاه یا شورای حل اختلاف، دادخواست اصلی مطالبه مهریه ثبت نشود، با درخواست شوهر از قاضی اموال از توقیف آزاد میشود. همچنین زوجه میتواند هزینه های پرداختی مانند هزینه دادرسی و حق الوکاله وکیل را درخواست نماید.

بعد از رسیدگی، در صورت محکومیت زوج به پرداخت مهر مطالبه شده، او میتواند به حکم صادره اعتراض نموده و این اعتراض در مرجع بالاتر رسیدگی میشود. در صورت تأیید حکم اولیه زوجه میتواند با مراجعه به دادگاه بدوی و معرفی مالی از اموال زوج تقاضای اجرای حکم را نماید و شوهر طبق حکم صادره مکلف به پرداخت مهریه زن میباشد

مردی که دارایی او کفایت پرداخت مهریه همسرش را نمینماید، زوجه میتواند به استناد ماده ۲ قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی تقاضای بازداشت شوهر را تا روز تادیه بنماید؛ مگر اینکه زوج اثبات کند از پرداخت ناتوان است، که در این صورت حبس نخواهد داشت، یا اینکه زوجه به آزادی وی رضایت دهد و یا اینکه زوج و یا شخصی از سوی وی مهریه را پرداخت نماید.

 زوج در اینجا میتواند دادخواستی تحت عنوان “اعسار از محکوم به” به دادگاه صادرکننده حکم ارائه نماید. در این دادخواست عنوان مینماید به دلایل خاصی (مانند بیکاری، بیماری و عدم درآمد کافی و….) قادر به پرداخت تمام مهریه نمیباشد و از دادگاه تقاضای تقسیط آن را بنماید. دادگاه نیز متناسب با وضعیت مالی زوج میزان هر قسط را تعیین میکند.

از آنجا که به قضات توصیه شده در مورد به زندان افتادن سخت گیری کنند و به افرادی که نمیتوانند مهریه را پرداخت کنند فرصت داده شود و حتی با ارائه راه حل تقسیط مهریه به مرد کمک شود تا بتواند آن را پرداخت نماید، چنانچه برای دادگاه مشخص شود که فردی توان مالی لازم برای پرداختن مهریه را ندارد و زندانی است باید مطابق قانون جدید مهریه این شخص از زندان آزاد گردد ولی در رابطه با کسانی که وضع مالی خوبی دارد اما از پرداخت مهریه اجتناب میکند باید تا زمان دادن مهریه در زندان باشند.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.

error: Content is protected !!